پرسش 1: پدري كه در قيد حيات است آيا ميتواند اموال خود را با وصيتنامه دستي به فرزندان منتقل كند يا بايد حتماً در محضر اسناد رسمي انتقال صورت گيرد؟
پاسخ: تا ثلث مال خود را در اختيار وصيت دارد و ميتواند تا ثلث از اموال خود را به ديگران منتقل نمايد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 2: منزلي را 6 ماه پيش خريدهام و قرار شد فروشنده در محضر به صورت وكالتي منزل انتقال دهد اكنون در محضر كه حاضر نميشود علاوه بر آن كنتور برق منزل هم قسطي بوده و حدود چهارصد هزار تومان هم قبض پرداخت نشده دارد كه قبلاً اعلام نكرده بود، حال بايد به چه مرجعي شكايت كنم؟
پاسخ: بايد دادخواست الزام به تنظيم سند به محاكم حقوقي داده شود.
--------------------------------------------------------------
پرسش 3: با فردي شريك شدهام و در قرارداد يك شاهد بيشتر نداشتهايم و شريكم هم از اجراي قرارداد امتناع ميكند چه نوع شكايتي بايد در دادگاه مطرح كنيم؟
پاسخ: با تقديم دادخواست الزام خوانده به انجام تعهدات به محاكم حقوقي موضوع پيگيري شود.
--------------------------------------------------------------
پرسش 4: در مورد پرونده با موضوع ديه كه شخصي در زندان است و تقاضاي اعسار داده است، آيا دادگستري براي قسطبندي ديه اين شخص از اين فرد ضمانتي ميگيرد؟
پاسخ: در صورتي كه اعسار به تقسيط در دادگاه پذيرفته شود نياز به اخذ تامين(ضامن) نميباشد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 5: مغازهاي داريم كه سرقفلي ميباشد و به نام پدر بوده و بعد از فوت پدر سه سال هم تمديد كردهايم و حال براي تمديد آن صاحب مغازه قولنامه را به نام ورثه تنظيم نميكند بلكه به نام همان پدرم تنظيم ميكند، آيا اين مسئله مشكل قانوني ندارد؟
پاسخ: بعد از فوت مستاجر، ورثه قائممقام مستاجر است و منافع قهراً به آنها منتقل ميشود بنابراين بايد با ورثه قرارداد تنظيم شود.
--------------------------------------------------------------
پرسش 6: مبلغ 140 ميليون تومان پول به عنوان ارثيه بين 4 برادر، يك خواهر، يك مادر و يك همسر چگونه تقسيم ميشود؟
پاسخ: يك هشتم آن سهم همسر معادل هفده ميليون و نيم و سهم مادر تقريباً مبلغي حدود بيست و سه ميليون و سيصد و سي و سه تومان و سه دهم ريال ميباشد و باقيمانده آن تقسيم بر 9 ميگردد و هر برادر دو برابر خواهر ميبرد كه هر سهم كمي بيش از يازده ميليون و پنجاه و پنج هزار تومان ميگردد كه بايد براي مشخص شدن كسر اعشار آن با ماشين حساب محاسبه دقيق گردد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 7: زميني در محدوده شهيد محلاتي كه مدرك قولنامه داشت و آن را از طريق صاحب قبلياش به صورت وكالتي خريداري كردم. اين زمين 45 متر است در صورتي كه در قولنامه 55 متر به من فروخته شده و صاحب قبلياش ميگويد 10 متر توي كوچه افتاده و زمين شما 45 متر است و به همين خاطر 45 متر زمين به نام من زده شده. اين زمين در محدوده اتوبان واقع شده ولي اطرافش خانه ساخته شده است. سوالم اين است آيا با سندي كه داريم يعني قولنامه و وكالت من با مشكل مواجه نميشوم و زمين معتبر است؟ اگر زمين من يك روزي وارد فضاي سبز شد يا جزء خيابان شد آيا ميتوانم پولي از شهرداري بگيرم يا خير؟ آيا اين سند معتبر است يا خير؟
پاسخ: اولاً طبق ماده 355 قانون مدني شما حق فسخ داريد مگر اينكه طرفين به زياده يا نقيصه تراضي نماييد. و يا زمين را به همين وضعيت قبول نماييد. ثانياً شما با همين اسناد عادي و وكالتي كه داريد اگر وكالت شما از مالك رسمي است با اقامه دعوي در دادگاه ميتوانيد مالك رسمي را ملزم به تنظيم سند رسمي نماييد. ثالثاً اگر روزي در فضاي سبز واقع شد حق مطالبه ارزش آن را از شهرداري داريد البته اگر مدارك شما مشكل قانوني نداشته باشد. به هر حال بايد مدارك قانوني براي اثبات مالكيت داشته باشيد كه پيشنهاد ميشود براي تنظيم سند اقدام نماييد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 8: زميني به صورت قولنامهاي خريداري و به همان صورت فروخته شده است. آخرين فردي كه زمين را خريداري نموده در حال حاضر دادخواستي تنظيم نموده مبني بر الزام به تنظيم سند، با توجه به اينكه سندي در كار نبوده اكنون تكليف چيست؟
پاسخ: آخرين خريدار دعوي الزام به تنظيم سند را بايد به طرفيت كسي مطرح كند كه سند رسمي به نام ايشان ميباشد و همه كساني كه قبل از خودش تا فردي كه سند به نام اوست در معامله دخيل بودهاند، بنابراين شما نيز بايد طرف دادخواست وي باشيد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 9: اگر بخواهيم مسائل حقوقي اجاره ملكي از لحاظ قانوني مستحكم باشد چه نكاتي را بايد رعايت كنيم. آيا مشاورين املاك از لحاظ حقوقي آن ضمانت را دارند كه اگر مشكلي پيش آيد پاسخگو باشند؟ اگر ما در مشاورين املاك اجارهنامهاي را تنظيم كنيم آيا از لحاظ حقوقي آن ايمني لحاظ شده است؟
پاسخ: پيشنهاد ميگردد با احد از وكلاي با سابقه مشورت و از وي درخواست كنيد كه در تنظيم قرارداد اجاره نظارت داشته باشند تا چنانچه قراردادهاي از پيش تهيه شده در مشاورين املاك مشكل قانوني داشته باشد اصلاح گردد. تنظيم اجارهنامه در مشاورين املاك تضميني از حيث صحت اجارهنامه نميكند و بهتر است پس از مشورت با وكيل با سابقه به صورت رسمي در دفتر اسناد رسمي اجارهنامه را تنظيم كنيد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 10: در مورد سهمالارث دختر و پسر سوال داشتم، ارثي كه از مادر به فرزندان ميرسد؟
پاسخ: بر اساس ماده 907 قانون مدني و موازين شرعي اگر متوفي اولاد متعدد پسر و دختر داشته باشد، پسر دو برابر دختر سهمالارث ميبرد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 11: سندي داريم كه به نام اخوي است، الان ميخواهيم برويم به نام خودمان بزنيم ولي ايشان قبول نميكند، با اينكه ما قولنامه داريم. فعلاً گفتهاند راهي ندارد. ميخواستم ببينم تكليف ما چيست. لطفاً راهنمايي كنيد.
پاسخ: شما ميتوانيد دادخواست تنفيذ قولنامه و اثبات مالكيت و الزام به تنظيم سند به ميزان سهام خود از طريق دادگاه صالح بنماييد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 12: اگر بنّاي ساختمان ارمني باشد آيا بستن قرارداد با وي صحيح است يا خير؟
پاسخ: از جهت شرعي و قانوني كار با غيرمسلمان منعي ندارد و لكن بايد رعايت مسائل نجاست و پاكي را بنماييد و اگر از اين جهت مشكلي ايجاد نشود منعي ندارد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 13: مستاجري داريم كه ميخواهد زودتر از موعد مقرر منزل را تخليه نمايد. آيا ايشان ميتواند تقاضاي پول پيش خود را بنمايد؟
پاسخ: چنانچه شرطي در خصوص تخليه زودتر از موعد ننمودهايد طبق موازين شرعي و قانوني مستاجر گرچه ميتواند منزل را تخليه نمايد و لكن حق مطالبه پول پيش را تا پايان مدت ندارد، به علاوه بايد اجارهبهاء مدتي هم كه باقيمانده (اگرچه تخليه نموده است) را بپردازد، مگر اينكه شما راضي به اين باشيد كه تخليه نمايد و اجاره مدت باقيمانده را ندهند.
--------------------------------------------------------------
پرسش 14: عموي بنده فوت نموده و ايشان ورثهاي جز برادرانش ندارد. با توجه به اينكه پدر بنده با ايشان برادر ناتني ميباشند آيا جزء وراث محسوب ميشود يا خير؟
پاسخ: با توجه به ماده 918 قانون مدني اگر ميت برادر و خواهر ابويني داشته باشد برادر ابي ارث نميبرد ، بنابراين پدر شما ارث نميبرد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 15: شرايط وكالتنامههاي تامالاختيار و بلاعزل چيست؟
پاسخ: طبق مقررات شرعي و قانوني وكالت عقد جايز است و بر اساس ماده 679 قانون مدني موكل ميتواند هر وقت بخواهد وكيل را عزل كند مگر اين كه وكالت وكيل با عدم عزل در ضمن عقد لازم شرط شده باشد ، بنابراين براي اينكه وكيل را نتوانند عزل نمايد بايد وكالت بضمن عقد لازم داده شود.
--------------------------------------------------------------
پرسش 16: ميخواستم در مورد مواد 1105 و 1108 قانون مدني سوال كنم و بدونم كه چي هستند؟
پاسخ: ماده 1105 اعلام ميدارد: در روابط زوجين رياست خانواده از خصايص شوهر است (يعني تصميم گيرنده نهايي شوهر است كه پس از مشورت با اعضاي خانواده اقدام به اخذ تصميم مينمايد و اين به معني استبداد راي نميباشد) و نبايد منافي حقوق اعضاء خانواده باشد.
ماده 1108 ميگويد: اگر زن بدون مانع مشروع و قانوني از انجام وظايف زناشويي خودداري كند مستحق نفقه نخواهد بود.
--------------------------------------------------------------
پرسش 17: سوالي راجع به روش تامين دليل براي يك موضوع را ميخواستم بدانم؟
پاسخ: مقررات تامين دليل در مواد 149 تا 155 قانون آيين دادرسي مدني ذكر شده است كه خلاصه آن به شرح زير است:
ـ درخواست تامين دليلي در جايي صحيح است كه ذينفع احتمال بدهد در هنگام رسيدگي به دعوي دسترسي به دلايل و مدارك براي ا و مشكل و سخت ميباشد.
ـ تقاضاي تامين دليل نياز به تنظيم دادخواست ندارد و با درخواست كتبي و شفاهي ممكن است.
ـ درخواست تامين دليلي قبل يا هنگام دادرسي ممكن است.
ـ درخواست تامين دليل بايد حاوي نكات زير باشد:
الف) مشخصات درخواست كننده و طرف او
ب) موضوع دعوي كه درخواست تامين دليل براي آن شده
ج) اوضاع و احوالي كه سبب درخواست تامين دليل شده است
نكته: در صورتي كه تعيين طرف مقابل ممكن نباشد درخواست تامين دليل بدون طرف پذيرفته ميشود.
نكته: پس از پذيرش چنانچه موضوع فوريت نداشته باشد طرف مقابل احضار و اگر فوريت داشته باشد بدون احضار اقدام به تامين ميگردد و تشخيص فوريت با دادگاه ميباشد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 18: زميني را خريدهام و ميخواهم ديوار اين زمين را بكشم ولي حد و حدود آن دقيقاً مشخص نيست. صاحبان زمينهاي مجاور نيز حاضر نميشوند بيايند و حد و مرز زمينهايشان را مشخص كنند. لطفاً راهنمايي فرماييد به چه صورت ميتوان آنها را ملزم به اين كا ركنم؟
پاسخ: با تقديم دادخواست به چند صورت امكان پذيرست:
1- اگر حد و حدود زمين خريداري شده مشخص است و شما ميخواهيد ديوار بكشيد براي حدود تعيين شده و مزاحمت ايجاد مينمايند با تقديم دادخواست رفع مزاحمت ميتوانيد اقدام كنيد( ويا شكايت كيفري كنيد)
2- اگر حد و حدود دقيقاً مشخص نيست و سند رسمي داريد از طريق سازمان ثبت براي تعيين حدود و افراز ميتوانيد اقدام نماييد.
3- اگر سند رسمي نداريد و يا صغيري در مالكين مجاور است از طريق دادگاه براي تعيين حدود و تقسيم دقيق ملك اقدام فرماييد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 19: دادخواست حقوقي براي فردي كه چك صادر كرده بود ارائه دادهايم، طرف مقابل تازه فوت كرده و الان ورثهاش مشخص نيست. به چه صورت بايد عمل كنيم. دادخواست را الان بايد با توجه به فوت ايشان به طرفيت چه كسي ارائه دهيم؟
پاسخ: 1- اگر دادخواست را به دادگاه تقديم نموديد و سپس خوانده فوت نموده است با معرفي ورثه آن مرحوم دادخواست شما رسيدگي ميشود و چنانچه به دادگاه اعلام كنيد، تا زمان معرفي ورثه دادگاه قرار توقف دادرسي صادر مينمايد.
2- اگر قبل از تقديم دادخواست به دادگاه فوت نمايد اساساً دادخواست شما مشكل دارد و بايد دادخواست را اصلاح و به طرفيت ورثه اقامه نماييد. توجه: براي دسترسي به ورثه از طريق دادگاه حصر وراثت و اگر امكان ندارد استشهاديه و يا از دادگاه درخواست نماييد كه از ثبت احوال محل تولد مرحوم فرزندان و ورثه وي را اعلام نمايد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 20: پدرم فوت كرده، ميخواستم ببينم براي كارهاي انحصار وراثت، انتقال ملكي كه فروخته شده، براي پرداخت ماليات اين ملك آيا بين دختر و پسر فرقي وجود دارد؟ يعني مثلاً وقتي ماليات مشخص شده، 2 تا سهم پسر است ويكي سهم دختر؟
پاسخ: اگر پرداخت ماليات بر عهده ورثه ميباشد با توجه به اين كه سهم دختر نصف سهم پسر ترك ميباشد بنابراين درهزينه انتقال هم بايد پسر دو برابر دختر پرداخت نمايد
--------------------------------------------------------------
پرسش 21: كودكان كار به چه كودكاني گفته ميشود و حقوق كودكان كار در قانون به چه صورت ميباشد؟
پاسخ: به موجب ماده 79 قانون كار به كار گماردن افراد كمتر از 15 سال تمام ممنوع است و وفق ماده 80 همان قانون كارگري كه سنش 15 تا 18 اسل تمام باشد كارگر نوجوان ناميده ميشود كه براساس ماده 82 قانون ذكر شده ساعات كار كارگر نوجوان نيم ساعت كمتر از ساعات كارگران معمولي است و ارجاع كارهاي شبانه و سخت و غيره به آنان ممنوع است و در مشاغلي كه با سلامت آنان واخلاقشان منافات دارد سن كار 18 سال ميباشد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 22: چطور ميتوانم نام محمد را به ابتداي نام فرزندم اضافه كنم؟
پاسخ: با تقديم دادخواست و اقامه دعوي مبني بر الزام ثبت احوال محل صدور شناسنامه به اضافه نمودن نام محمد به اول اسم فرزندتان اقدام نماييد. البته در دادگاه محل سكونت خودتان اقامه دعوي كنيد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 23: بنده در يك آپارتمان مدير ساختمان هستم. مدير قبلي كليد انبار عمومي آپارتمان را كه بايد وسايل آپارتمان در آن گذاشته شود، تحويل نميدهد و وسايل شخصياش را در آن گذاشته است، براي حل اين مشكل از لحاظ قانوني چه كار بايد بكنيم؟
پاسخ: با تقديم دادخواست و اقامه دعوي در شوراي حل اختلاف مبني بر الزام وي به تحويل كليد اقدام نماييد و يا شكايت كيفري مبني بر تصرف عدواني نماييد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 24: در رابطه با جنبه حقوقي چك و سفته سوال داشتم، آيا جنبه حقوقي دارند؟ اگر كسي سفته از كسي داشته باشد ميتواند به مراجع قضايي مراجعه و احقاق حق نمايد؟
پاسخ: سفته صرفاً جنبه حقوقي دارد اما چك ميتواند هم جنبه حقوقي داشته باشد و هم بر اساس مقررات قانون چك جنبه كيفري داشته باشد. به اين صورت كه چك روز باشد و همان روز يا قبل از انقضاء شش ماه به بانك محال عليه مراجعه و گواهي عدم پرداخت نماييد و يا اگر قبل از شش ماه مراجعه نمود . بعد از مراجعه شش ماه وقت دارد شكايت كيفري نمايد و در غير اين صورت جنبه حقوقي دارد البته در صورتي كه شرايط كيفري را هم داشته باشد ميتوانيد دادخواست حقوقي مطالبه وجه آن را بدهيد چون بدون تقاضاي آن با شكايت كيفري به پرداخت وجه محكوم نميگردد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 25: اگر در مورد پروندهاي كارشناس رسمي نظر داده باشد و متهم در موقع مقرر توانايي پرداخت هزينه كارشناسي مجدد را نداشته باشد، پس از صدور حكم ميتواند اعتراض كند و درخواست كارشناسي مجدد داشته باشد؟
پاسخ: چنانچه مهلت تجديدنظر خواهي از راي صادره منقضي نشده باشد ضمن تجديدنظرخواهي ميتواند به نظريه كارشناس اعتراض نمايد و يكي از دلايل خود را ارجاع به هئيت كارشناسي قرار دهد و اگر هزينه جهت پرداخت كارشناسي ندارد و تقاضاي خود را به دادگاه اعلام نمايد تا طبق مقررات نامبرده را موقتاً از پرداخت هزينه كارشناسي معاف نمايد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 26: اگر ساختمان همجوار ساخت و سازش از حد متعارف خارج شود و مزاحمت براي ساختمان همجوارش ايجاد كند چگونه بايد اقدام كرد و به كجا بايد شكايت كرد؟
پاسخ: بايد به شهرداري مراجعه و شكايت و اعتراض خود را به كميسيون ماده 100 مطرح كنيد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 27: آيا زن ميتواند پس از مرگ همسرش از ماترك همسرش مهريهاش را بردارد، بدون اينكه شوهرش وصيت كرده باشد، يعني هم يك هشتم ارثش را و هم مهريهاش را ؟
پاسخ: بله زن ميتواند قبل از تقسيم ارث، مهريه خود را از اموال همسرش درخواست نمايد. اگر مهريه پول نقد باشد از زمان فوت همسر محاسبه و به نرخ روز پرداخت ميگردد. و اين جداي از سهم الارث او ميباشد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 28: ماليات بر ارث آنهايي كه در بانك يا موسسهاي پولي دارند به چه صورت است. آيا بين بانك و موسسه فرقي است؟ آيا اين ماليات بر ارث در رابطه با زمين و خانه نيز وجود دارد؟
پاسخ:
| طبقه سوم |
طبقه دوم |
طبقه اول |
نرخ ماليات بر ارث |
رديف |
| 35% |
15% |
5% |
تا مبلغ 000/000/50 ریال |
1 |
| 45% |
25% |
15% |
تا مبلغ 000/000/200 ریال |
2 |
| 55% |
35% |
25% |
به مازاد 000/000/50 ریال تا مبلغ 000/000/500 ریال |
3 |
| 65% |
45% |
35% |
به مازاد 000/000/200 ریال تا مبلغ 000/000/500 ریال |
4 |
--------------------------------------------------------------
پرسش 29: در مورد چكهاي برگشتي چه كار بايد انجام داد؟
پاسخ: دو كار ميتوان انجام داد:
1- شكايت كيفري اگر چك به روز است
2- مطالبه وجه چك از طريق اقامه دعوي حقوقي به طرفيت صاحب حساب
--------------------------------------------------------------
پرسش 30: چطور ميتوان براي خانههايي كه به صورت قولنامهاي هستند سند تهيه كرد؟
پاسخ: از دو طريق ميتوان اين كار را انجام داد:
اگر قولنامه قبل از سال 70 ميباشد از طريق ماده 147 قانون ثبت.
اگر بعد از آن و يا حتي قبل از آن باشد از طريق اقامه دعوي تنفيذ قولنامه و الزام به تنظيم سند به طرفيت مالك رسمي و واسطهها.
--------------------------------------------------------------
پرسش 31: پدر بنده قبل از فوت يك باب منزل و يك باب مغازه را به صورت صلحنامه به نام چند تن از فرزندان خود كرده است با توجه به محضري نبودن صلحنامه ميتوان سند رسمي تنظيم كرد؟
پاسخ: با دادخواست تنفيذ صلح نامه و الزام به تنظيم سند به طرفيت بقيه ورثه ميتوانيد اقدام كنيد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 32: قطعه زميني داشتم كه براي گرفتن پروانه ساخت به شهرداري مراجعه كردم كه بعد از طي مراحل اداري مشخص شد زمين حريم دكلهاي برق فشار قوي ميباشد وقتي به شركت برق منطقهاي تهران مراجعه كردم به بنده گفتند بايد جهت خسارت زمين به دادگاه مراجعه كنيد. چه اقدامي بايد انجام دهم؟
پاسخ: با تقديم دادخواست مطالبه قيمت زمين به طرفيت فروشنده ميتوانيد به دادگاه مراجعه نماييد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 33: آيا ميتوان همزمان با دفتر وكالت، دفتر رسمي ازدواج تاسيس كرد؟
پاسخ: بر اساس ماده 15 قانون دفاتر اسناد رسمي مشاغل زير منافي شغل سردفتري و دفترياري است: قضاوت و وكالت دادگستري و عضويت در موسسات دولتي و وابسته به دولت و شهرداريها ، ولي در مورد دفتر ازدواج ممنوعيتي مشاهده نشد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 34: چطور ميتوانم سفتهاي را كه در دست كسي دارم را پس بگيرم؟
پاسخ: ابتدا براي نامبرده اظهارنامه ارسال كه سفته را مسترد نمايد، اگر انجام نداد با تقديم دادخواست مبني بر الزام وي به استرداد سفته اقدام نماييد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 35: آيا ا مكان اينكه وكيل از طريق پست اقدام به اعتراض كند وجود دارد يا خير؟
پاسخ: بله امكان دارد. مهم اين است كه لايحه دفاعيه يا تجديدنظرخواهي خود را با ذكر دقيق شماره پرونده و شعبه در موعد مقرر ارسال نمايد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 36: پدرم طي نوشتهاي سه دانگ مغازهاش را به نام من كرده است ولي به جاي امضا با انگشت شيت خود انگشت زده است. آيا از نظر قانون اثر انگشت شست اعتبار قانوني دارد يا خير؟
پاسخ: اگر ثابت شود كه اثر شست پدرتان ميباشد از نظر قانوني معتبر است. ضمناً به شهادت شهود ميتوانيد استناد كنيد و آنان را به دادگاه معرفي نماييد تا از آنها تحقيق به عمل آيد.
--------------------------------------------------------------
پرسش 37: آيا نماينده محجور ميتواند به حساب محجور تجارت كند؟ اگر ميتوانيد آيا محجور تاجر حساب ميشود؟
پاسخ: اولاً: همانند بقيه اشخاص محجور نماينده قانوني وي ميتواند در امور مالي محجور با نظارت دادستان (در غير مورد ولي ) اقدام كند . نماينده تاجر محجور هم ميتواند به حساب او تجارت نمايد. ثانياً: ظاهراً محجور تاجر محسوب ميشود اما كليه دعاوي بايد به طرفيت نماينده قانوني نامبرده اقامه شود كه ميتوان اين موارد را از ماده 400 قانون تجارت و مقررات مربوطه به حجردر قانون مدني و غيره استفاده نمود.
--------------------------------------------------------------